
Wasiirka Arrimaha Dibadda Cumaan oo ku baaqay heshiis aan dagaal ahayn oo u dhexeeya siddeeda dal ee Gacanka
Sayyid Badr Albusaidi ayaa sheegay in heshiiskaasi uu yahay shuruudda lagama maarmaanka u ah nidaam ammaan oo gobolka oo dhan ka mid ah
Wasiirka Arrimaha Dibadda Cumaan, Sayyid Badr Albusaidi, ayaa ku baaqay heshiis aan dagaal ahayn oo u dhexeeya siddeeda dal ee xeebaha Gacanka, oo ay ku jiraan lixda xubnaha Golaha Iskaashiga Gacanka iyo Ciraaq iyo Iiraan. Waxa uu sheegay in heshiiskaasi uu yahay shuruudda lagama maarmaanka u ah nidaam ammaan oo gobolka oo dhan ka mid ah, isagoo qiray in gaaritaankiisu adkaan doono.
Dib u soo noolaynta fikradda 1976
Bishii Nofembar 1976, wasiirada arrimaha dibadda ee siddeeda dal ee xeebaha Gacanka ayaa ku kulmay Muscat si ay uga wada shaqeeyaan ammaanka wadajirka ah ka dib bixitaankii Ingiriiska gobolka. Kulankaasi ayaa weli ah markii kaliya ee siddeeda dal ay wada fadhiistaan miis keliya. Fikradda ayaa dib loo soo noolaystay 2019.
Heshiisyo la soo bandhigay sanadihii dambe
Bishii Maajo 2019, wasiirkii arrimaha dibadda Iiraan ee waqtigaas, Javad Zarif, ayaa soo jeediyay heshiis aan dagaal ahayn oo gobolka ah intii uu booqanayay Baqdaad, kaasoo uu taageeray wasiirka arrimaha dibadda Ruushka, Sergey Lavrov. Bishii Sebtembar 2019, madaxweynihii Iiraan Hassan Rouhani ayaa Golaha Guud ee Qaramada Midoobay ku bilaabay Hindisaha Nabadda Hormuz, kaasoo qorsheynayay heshiis aan dagaal ahayn oo u dhexeeya dalalka Hormuz.
Dhaqdhaqaaq cusub iyo walaacyo
Bishii Maajo 2026, Financial Times ayaa soo warisay in Sacuudiga uu kala hadlayay Iiraan qaab heshiis aan dagaal ahayn, oo la sheegay in uu ku dayanayo habka Helsinki ee u dhexeeyay Maraykanka iyo Ruushka xilligii Dagaalkii Qabow. Wasiirka gaashaandhigga Qatar ayaa ku baaqay wada-hadal GCC–Iiraan, oo ay ku biireen Turkiga iyo Bakistaan, si loo gaaro heshiis aan dagaal ahayn. Cumaan waxay si rasmi ah uga cabanaysaa Iiraan ka dib weerarro drone oo bartilmaameedsaday Musandam iyo Al Wusta bishii Luulyo.
Sayyid Badr Albusaidi says an inclusive pact is the essential prerequisite for regional security, though he concedes it would be hard to achieve.
Oman's Foreign Minister Sayyid Badr Albusaidi has called for a non-aggression pact among all eight Gulf littoral states, describing it as the essential prerequisite for an inclusive regional security architecture, while conceding that achieving it would be hard.
A Proposal Rooted in a 1976 Precedent
Albusaidi's call covers the six members of the Gulf Cooperation Council along with Iraq and Iran. The proposal draws on a historic precedent: in November 1976, the foreign ministers of all eight Gulf littoral states met in Muscat to pursue collective security after Britain's withdrawal from the region. That meeting remains the only time all eight have sat at one table.
Earlier Attempts to Revive the Idea
In May 2019, then Iranian Foreign Minister Javad Zarif proposed a regional non-aggression pact with Gulf neighbours during a visit to Baghdad, a proposal endorsed by Russia's Foreign Minister Sergey Lavrov. That September, Iranian President Hassan Rouhani launched the Hormuz Peace Endeavour (HOPE) at the UN General Assembly, envisaging a non-aggression pact among Hormuz states.
Recent Diplomatic Movement and Regional Concerns
In May 2026, the Financial Times reported that Saudi Arabia was discussing a non-aggression framework with Iran, reportedly modelled on the Helsinki process between the US and Russia during the Cold War. Qatar's defence minister has called for GCC–Iran dialogue, joined by Turkiye and Pakistan, towards a non-aggression agreement. Oman has formally protested to Iran after drone attacks targeting Musandam and Al Wusta in July, and hosted US-Iran talks in 2025 and February 2026.
Ilaha iyo xuquuqda sawirka
Sawir: Al Jazeera English Xigasho



