Nairobi (Caasimada Online) – Kenya ayaa maanta qaaday tallaabo culus oo ka dhan ah Somaliland, kadib markii ay joojisay munaasabad lagu maamusayay xuska 18-ka May oo lagu waday inay ka dhacdo magaalada Nairobi ee caasimada dalkaasi.
Sida qorshuhu ahaa, munaasabadda ayaa loo qorsheeyay in lagu xuso maalinta gooni-isu-taagga ee Somaliland, hase yeeshee dowladda Kenya ayaa hakisay qabsoomideeda, sida ay innoo xaqiijiyeen ilo wareedyo xilkas ah.
Wararka ayaa intaas ku sii daraya in ciidanka Booliska ee Kenya ay sidoo kale xir-xireen qaar ka mid ah howlwadeennadii ku lug lahaa diyaarinta iyo abaabulka xafladda, kadib markii ay ka dhaga adegeen amarka kasoo baxay dowladda.
Tallaabadan ayaa noqotay tii ugu horreysay ee dowladda Kenya si rasmi ah uga hortagto munaasabad la xiriirta xuska 18-ka May oo lagu qaban lahaa gudaha dalkeeda.
Somaliland ayaa sanad kasta u dabaal degta maalinta 18-ka May, iyada oo sanadkan magaalada Hargeysa iyo guud ahaan deegaannada kale si weyn looga xusay sannad-guurada 35-aad ee aas aaska Somaliland.
Si kastaba ha’ahaatee, xuska 18-ka May ee sanadkan waxaa ka dhigan dhacdo culus – maadaama Somaliland ay aqoonsi ka heshay maamulka Israa’iil, arrin uu ku mealay xiisad xooggan dhexdhexaadka Soomaaliya iyo Kenya.
Madaxweynaha Somaliland, Cabdiraxmaan Maxamed Cabdullahi (Cirro), ayaa khudbad u jeediyay shacabkiisa isagoo yiri: “Waxaa farxad gaar ah innoo ah in maanta uu yahay xuskii koowaad ee aynu xuseyno 18-ka May, iyada oo aynu nahay Jamhuuriyadda Somaliland ee la aqoonsan yahay.”
Dowladda Federaalka ah ee Soomaaliya ayaa si adag uga hortimid aqoonsigaasi, iyadoo sare u qaadinayaCadaalada iyo xuquuqda Falastiiniyiinta, isla markaana ay ku adkeysatay in Somaliland uu yahay mid caalami ah.
Kenya ayaa la soo sheegaya in arrintu ay saameyn weyn ku yeeshay xiriirkooda diblomaasiyadeed, gaar ahaan marka loo eego qaraarka Soomaaliya oo ku soo rogmay Somaliland iyo xiriirka Kenya ee gobolka.
Wasiirka Arrimaha Dibadda Kenya, ayaa war sheegaya in dowladdiisa “ay si weyn uga xisaaptay” arrinta aqoonsiga, isagoo ku dukhmaya in xiriirka Kenya iyo Soomaaliya uu matalayo mid caafimaad qaba.
Dhowr bilood ka hor, Somaliland ayaa ku dhawaaqday inay aqoonsi ka gaaray Israa’iil, markii ugu horeysay ee ay umadda Soomaaliyeed ay gasho aqoonsi ka baxsan taageerada reer Falastiin.
Dowladda Federaalka Soomaaliya ayaa markiias cafis nafcelisay, iyadoo Madaxweyne Xasan Sheekh Maxamuud uu ku baaqay beesha caalamka inay aqoonsigaasi la diido.
Xuska 18-ka May ee Somaliland ayaa hadda ka dhigan mid cusub – notoad buro leh xiisad diblomaasiyadeed oo ka dhex学说 Soomaaliya, Kenya, iyo gobolka Bariga Dhexe.